Den Haag - Tedingerbroekpolder
Een van de wateren die onze vereniging in Den Haag mag bevissen is een mooie visplas, de Tedingerbroekplas, en diverse weteringen in de Tedingerbroekpolder in het Haagse stadsdeel Leidschenveen - Ypenburg.
De Tedingerbroekplas is tot 2006 eigendom geweest van de beheerseenheid "Tedingerbroekplas", bestaande uit GHV en SVBD (v/h DHV). Deze beheereenheid van beide verenigingen heeft in 1971 de Tedingerbroekplas aangekocht van de toenmalige eigenaar, de heer Smithuis. De plas toen nog echt geheel omgeven door weilanden en poldersloten werd daarvoor gebruikt als jachtgebied op watervogels. De plas werd voor de leden opengesteld op 3 juni 1972. In 2006 werd de plas ivm de bouw van de wijk Ypenburg en Leidschenveen door de gemeente Den Haag aangekocht.
Tedingerbroekplas met op de achtergrond de kerk van Nootdorp aan de Veenweg
Historie
De Tedingerbroekpolder is onderdeel van een eeuwenoud poldergebied tussen Zoetermeer, Leidschendam/Voorburg, Den Haag en Nootdorp. Dwars door de polder loopt de Veenweg. Dit is een oude polderweg die - al sinds de tachtigjarige oorlog - als verbindingsweg tussen Zoetermeer en Nootdorp dienst doet.
Het gebied werd al in de Nieuwe Steentijd (3500 jaar voor Christus) bewoond. In de twaalfde eeuw - toen nog een gebied van moerassen en veen - werd het gebied ontgonnen door het graven van sloten. In 1281 verkocht graaf Floris de Vijfde Tedingerbroek (in Delfland) aan de heer Van Teylingen.
Na het graven van het water langs de Veenweg, waarmee het veengebied aan beide zijden kon worden ontwaterd, zakte de bodem door inklinking van het veen. Mede als gevolg hiervan nam de wateroverlast vanuit het gebied langs de Oude Rijn toe. Om hieraan een eind te maken besloot het Hoogheemraadschap van Delfland in de 12e eeuw een dijk aan te leggen langs de rand van haar gebied: de Landscheidingsdijk, voor die tijd een echt deltawerk. Hoewel de hoogte van de dijk en het gevaar voor overstromingen sindsdien fors is afgenomen, heeft de dijk nog steeds een waterkerende functie.
Turfwinning
Een tweede grote ingreep in het landschap vindt plaats door het veen als turf uit te graven voor brandstof. Hierdoor onstond geleidelijk aan twee kanten langs de Veenweg een zeer groot veenplassengebied tussen Rijswijk, Leidschendam en Zoetermeer. De Tedingerbroekplas was hier slechts een heel klein onderdeel van. Alleen de Veenweg zelf en enkele aangrenzende percelen bleven behouden, met name ter plaatse van deelgebied De Lanen. De oorspronkelijke verkaveling is hier en daar nog zichtbaar. Het plassengebied was rijk aan wild, boerderij 'Maria's Hoeve' aan de Veenweg 119 is in die periode gebouwd als jachthuis aan de plas.
Tedingerbroekpolder anno 1819 ; door turfwinning is een groot veenplassengebied tussen Rijswijk, Leidschendam en Zoetermeer ontstaan.
Droogmakerijen
Aan het eind van de 19de eeuw nam de behoefte aan landbouwgrond toe. Door bemaling ontstonden langs de Veenweg twee droogmakerijen, de polder Nootdorp en de polder Tedingerbroek. Door kades aan te leggen om de percelen langs de Veenweg werd het bestaande hoogteverschil tussen de Veenwegzone en de polders gecreëerd. Via een efficiënte verkaveling van sloten en tochten werd het water uit de polders afgevoerd, in de polder Tedingerbroek langs de Middenweg/Polderweg en in de polder Nootdorp via de 90 morgentocht, die in het midden van deze polder is gesitueerd.
Tedingerbroekplas anno 1819 , de plas was slechts een heel klein onderdeel van een groot veenplassengebied. Rechts onderaan de overzichtskaart loopt de Veenweg. Ook het gebied ten oosten van de Veenweg (hier niet ingetekend) bestond uit een complex netwerk van veenplassen.
Ypenburg en Leidschenveen
In de jaren '20 wordt de Hofpleinspoorlijn van Rotterdam naar Scheveningen aangelegd en vanaf de jaren '30 de rijkswegen A4 en A12, waarmee de grenzen van het huidige Leidschenveen gevormd worden. In de jaren dertig van de vorige eeuw werd het vliegveld Ypenburg aangelegd.
Momenteel wordt het gebied bijna geheel ingenomen door de nieuwe Haagse stadsdelen Ypenburg en Leidschenveen.
Tedingerbroekplas anno 2004 , in de loop van de 19de eeuw zijn veel van de oude veenplassen drooggemaakt. De Tedingerbroekplas bleef intakt. Op bovenstaande kaart is een deel van de oude veenplas te herkennen aan de diep gelegen polder bij Gooland en ten noorden van de A12.
(C) 2005 - Alle rechten voorbehouden